ფული და ეკონომიკა1 წთ
რატომ ღირს ახლანდელი ათი ლარი მეტი, ვიდრე ერთი წლის შემდგომი ათი ლარი?
ფულის დროითი ღირებულების იდეა ამბობს, რომ დღევანდელი თანხა უფრო ღირებულია, ვიდრე იგივე თანხა მომავალში. ამ ფიქრს ეკონომისტებმა, მათ შორის ბემ-ბავერკმა და ირვინგ ფიშერმა, თეორიული ფორმა მისცეს. მიზეზები სამია: დღევანდელი ფული შეიძლება დაგროვდეს და სარგებელი მოიტანოს, მომავალში ფასები შეიძლება გაიზარდოს, და მომავალი ყოველთვის გაურკვეველია. ჰიპოთეტური მაგალითი: შენ გთავაზობენ ან ახლავე 1000 ლარს, ან ერთ წელში 1030 ლარს. თუ ბანკი შენს თანხას წელიწადში 5%-ს უხდის, ახლა აღებული 1000 ლარი წლის ბოლოს 1050 გახდება. ამიტომ 1030 ლარის ლოდინი ამ პირობებში ნაკლებ სარგებლიანია. ეს პრინციპი ეხმარება ვადიანი ვალების, განვადებისა და სესხების შედარებას. კითხვა: თუ ვინმე „სადღაც მოგვიანებით“ მეტს მპირდება, რა განაკვეთს ნიშნავს ეს ჩემთვის?